Genel Görünüm

Resmi adı: Afganistan İslam Cumhuriyeti
Yüzölçümü: 652.225 km²
Yönetim biçimi: Başkanlık tipi Cumhuriyet
Başkent: Kabil
Resmi diller: Peştuca, Farsça (Dari Lehçesi)
Para birimi: Afgani = 100 puli

 

Demografik Yapı

Nüfus; 2016 yılında yapılan sayıma göre 33,332,025 kişidir. Bunun %44,6‘sını 0-14 yaş grubu oluşturmaktadır. Nüfusun %52,9‘unu ise 15-64 yaş aralığı oluşturmaktadır. Nüfusun %2,4‘ü ise 65 yaş ve üzeri yaşlardaki insanların oranıdır. Afganistan nüfusu çok genç bir orana sahiptir. Bebek ölüm oranı 1000 doğumda 160,23 ölüm şeklinde gerçekleşmektedir. Doğum oranlarını incelerseniz bir kadının doğurduğu ortalama çocuk sayısı 6,69‘dur. Nüfus artış oranı %2,67‘dir. Her 1000 kişiden 23,06‘sı mültecidir. Erkeklerde 43,16 yıl, kadınlarda 43,53 yıl ve ortalama 43,34 yıl yaşama oranı vardır.

 

Ekonomi

Nüfus oranı çok genç olduğundan dolayı çalışabilir nüfus 8 milyon kişi civarındadır. Genellikle tarımsal ve hayvansal ürünler milli gelirin çoğunluğunu oluşturmaktadır. Bunlar; Buğday 2.850.000 ton, Mısır 800.000 ton, Üzüm 510.000 ton, Pirinç 480.000 ton, Arpa 340.000 ton, Koyun 20.000.000 adet, Sığır 3.750.00 adet, Keçi 3.000.000 adet, Eşek 1.250.000 adet, At 410.000 adet, Deve 270.000 adet, Tomruk 6.452.000 m², Tuz 8.000 ton, Alçıtaşı 5.000 ton, Barit 2.000 ton, Kömür 151.000 ton, Petrol ürünleri 8.000 ton, Doğalgaz 2.851.000.000 m³ ‘tür.

Genel Bilgiler

İklim: Yarı kuraktır. Kışlar soğuktur ve  yazlar kuraklık derecesinde sıcaktır.

Arazi: Çoğunlukla dağlarla kaplıdır.

Tarım: Ülke topraklarının %58’i kullanılabilir araziden oluşmaktadır. Bu %58’den %12 bir kısım ekim alanı %46’sı ise çayırlardan oluşmaktadır.

Nüfus yerleşimi: Hindu Kush dağlarının eteklerinde nüfus yoğunluğu artarken, ülkenin iç vadilerine doğru bu yoğunluk yerini daha küçük gruplara bırakır. Genel olarak, yerleşim doğu daha yoğunken , güneyde daha seyrek nüfusludur.

Güncel çevre sorunları:

  • Doğal tatlı su kaynakları çok az olduğu için içme suyu yetersizliği;
  • Toprak bozulması;
  • Aşırı otlatma;
  • Ormansızlaşma (kalan ormanların büyük kısmı yakıt ve yapı malzemeleri için kesilmektedir);
  • Çölleşme;
  • Hava ve su kirliliği

Etnik Gruplar: Peştun, Tacik, Hazaralı, Özbek, Baloch, Türkmen, Nuristan, Pamiri, Arap, Gujar, Brahui, Qizilbash, Aimaq, Pashai ve Kırgız

Kullanılan diller: % 50’si Afgan Farsçası veya Dari (resmi dil), % 35’i Peştuca (resmi dil), % 11 Türk dilleri (çoğunlukla Özbek ve Türkmenler tarafından kullanılır)

Dini İnanç: %99,7’si müslüman (%85-%90 sünni, %10-%15 şii)

HIV/AIDS oranı: 2015’te tahmini 6900 hastalıklı insan, Ölüm sayısı: 300

Bulaşıcı hastalıklar:

  • Bulaşıcı hastalıklara yakalanma risk derecesi: orta derece
  • Gıda ve sudan bulaştığı sık görülen hastalıklar: Bakteriyel ishal, Hepatit A, Tifo Ateşi
  • Bunların dışında sık görülen hastalık: Sıtma

Afganistan’ın İlleri:  Badakhshan, Badghis, Baghlan, Balkh, Bamyan, Daykundi, Farah, Faryab, Ghazni, Ghor, Helmand, Herat, Jowzjan, Kabul, Kandahar, Kapisa, Khost, Kunar, Kunduz, Laghman, Logar, Nangarhar, Nimroz, Nuristan, Paktika, Paktiya, Panjshir, Parwan, Samangan, Sar-e Pul, Takhar, Uruzgan, Wardak, Zabul

Vatandaşlık şartları:

  • Afganistanda doğduğumuzda vatandaş olabilir miyiz? Hayır
  • Kökenlerin kabulü: En az bir ebeveyn Afganistan’da doğmuş ve sürekli yaşıyor olmalıdır.
  • Çifte vatandaşlık var mı? Hayır
  • Vatandaşlığa kabul koşulları: 5 yıl

Siyasi baskı grupları ve liderler:

  • Dini cemaatler
  • Aşiret liderleri
  • Etnik temelli gruplar
  • Taliban

İşsizlik Oranı: %35

İş gücü: 7.983.000 (Ortalama dağılım; Tarım: % 78.6, Sanayi: % 5.7, Hizmetler : % 15.7)

Yoksulluk sınırının altındaki nüfus: %36

Tahmini Ülke ekonomisi: Gelirler: 1.7 milyar dolar, Harcamalar: 6,639 milyar dolar

Banka kredisi çekerken alınan faiz oranı: %15

İhracat verileri: Ülkedeki ihracatın % 42.3’ü Hindistan’a, % 29’u Pakistan’a, % 7.6’sı Tacikistan’a yapılmaktadır. Bu ülkelere; Afyon, meyve ve fıstık, el dokuması halılar, yün, pamuk, deri ve keçeler, değerli ve yarı değerli taşlar satılmaktadır.

İthalat verileri: Ülkedeki ithalatın % 38.6’i Pakistan, % 8.9’u Hindistan, % 8.3’ü ABD, % 6.2’si Türkmenistan, % 6’sı Çin, %5.9’u Kazakistan , % 4.9’u Azerbaycan’dan yapılıyor.

Ülkenin dış borcu: 1.28 milyar dolar

Elektrik üretimi: 1 milyar kWh (%35,4’ü fosil yakıtlardan,%64,4’ü hidroelektrik santrallerden ve %0,2’si yenilenebilir enerjiden üretiliyor.)

Elektrik tüketimi: 4,7 milyar kWh

Sabit hatlı telefon abone sayısı: 110.000

Uluslar arası telefon kodu: 93

Cep telefonu kullanım sayısı: 19.709.000

İnternet kullanıcı sayısı: 2.690.000

Ülkeye özel internet uzantısı: .af

Medya: Yaklaşık 150 özel radyo kanalı, 50 TV kanalı, 10 uluslararası TV kanalı

Havayolu şirketleri sayısı: 4

Havayollarına ait toplam uçak sayısı: 20

Havayolları ile taşınan yolcu sayısı: 1.929.000 (1 yılda)

Sivil uçakların kod başlangıcı: YA

Ülkedeki havaalanı sayısı: 51

Helikopter Sayısı: 9 (2013)

Karayolları: Toplam yol: 42.150 km (12.350 km asfaltlı)

Güvenlik Birimleri:  Afgan Ulusal Ordusu (Afgan Hava Kuvvetleri Dahil), Afgan Ulusal Polisi, Afgan Yerel Polisi

Askerlik Hizmeti: Zorunlu askerlik hizmeti yok. Gönüllü askerlik için asgari yaş sınırı 18’dir.

Uluslararası meseleler:
Afganistan – Pakistan sınırının yeniden çizilmesi için Pakistanla düzenli aralıklarla biraraya geldiler. 2014’ten bu yana bu görüşmelere Taliban ve diğer gruplarla mücadele ile ilgili işbirliğini görüşmek üzere bir araya geldiler. İran, Afganistan’ın kuraklık döneminde Helmand Nehri kollarının akışını kısıtladığını bildiriyor. Rusya, Orta Asya ülkeleri üzerinden ülkesine giren Afganistan’daki haşhaş türevlerinin kaçakçılığı konusunda endişeligözüküyor.

Yasadışı ürünler:
Dünyanın en büyük afyon üreticisi olan Afganistan’da haşhaş ekimi gün geçtikçe artmaktadır. Mevsimsel şartların giderek kötüleşmesi üretimi azaltsa da, Taliban ve diğer gruplar Afganistan için önemli bir gelir kaynağı olan afyon ticaretine katılıp kâr ediyor. Yaygın yolsuzluk ve istikrarsızlık, uyuşturucuyu engelleme çabalarını durduruyor. Avrupa’da ve Avrasya’da tüketilen eroinlerin çoğu Afgan afyonundan türemiştir. Hükümet, Afgan halkının artmakta olan uyuşturucu bağımlılığını engellemek için mücadele ediyor. Kayıt dışı yolların çok olması ve denetlenememesi nedeniyle, ülke uyuşturucu parası aklamasına karşı savunmasız durumda.(Kara para aklama)